Genève, Zwitserland – Een groep mensenrechtenexperts van de Verenigde Naties heeft haar ernstige bezorgdheid geuit over de arrestatie, gedwongen verdwijning en daaropvolgende dood in gevangenschap van de prominente Tibetaanse spirituele leider Tulku Hungkar Dorje Rinpoche. Naar verluidt overleed hij onder verdachte omstandigheden tijdens zijn gevangenschap in Vietnam op 28 maart 2025.
In twee afzonderlijke mededelingen — AL VNM 4/2025 gericht aan de regering van Vietnam en AL CHN 15/2025 gericht aan de regering van de Volksrepubliek China — hebben de VN-werkgroep inzake willekeurige detentie, de werkgroep inzake gedwongen of onvrijwillige verdwijningen, de speciale rapporteur voor buitengerechtelijke, summiere of willekeurige executies en de speciale rapporteur voor minderheidsvraagstukken opgeroepen tot dringende opheldering en een onafhankelijk onderzoek naar de zaak.
Volgens de berichten van 8 augustus 2025 werd Tulku Hungkar Dorje Rinpoche, ook bekend als Golog Rinpoche, in augustus 2024 aanvankelijk door de Chinese autoriteiten in Qinghai vastgehouden om onduidelijke redenen. De redenen zouden verband houden met zijn weigering om een ”warme ontvangst” te organiseren voor de door China benoemde Panchen Lama en omdat hij zijn spirituele trouw aan Zijne Heiligheid de 14e Dalai Lama wilde behouden. Hij werd later vrijgelaten en zou in september 2024 naar Vietnam zijn gereisd.
Op 25 maart 2025 werd Rinpoche naar verluidt gearresteerd in Ho Chi Minhstad door de Vietnamese politie in aanwezigheid van vermoedelijk Chinese functionarissen. Zijn verblijfplaats bleef vier dagen onbekend. Op 29 maart maakten de Vietnamese autoriteiten bekend dat hij was overleden aan een hartaanval, ondanks het feit dat hij geen eerdere hartaandoeningen had. Zijn lichaam zou op 20 april 2025 zijn gecremeerd in de Sakya Vietnam-tempel, zonder toestemming van zijn familie, en zijn as werd vervolgens teruggebracht naar zijn klooster in Tibet.
De experts herinnerden zowel China als Vietnam ook aan hun verplichtingen onder het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten (ICCPR). Ze benadrukten dat ‘het verlies van een mensenleven in gevangenschap een vermoeden van willekeurige levensberoving door de staat creëert, tenzij het tegendeel bewezen wordt door een gedegen onderzoek.’
In de mededeling wordt van beide regeringen om gedetailleerde uitleg gevraagd over de arrestatie, detentie, de doodsoorzaak en de crematie van Rinpoche. Ook wordt om verduidelijking gevraagd over eventuele samenwerking tussen de Chinese en Vietnamese autoriteiten.
Wilt u ICT’s werk steunen? Dat kan hier!
